Những điều cần lưu ý khi giao dịch tại thị trường hàng hóa phái sinh

Năm 2020 được đánh giá là năm phát triển vượt bậc của thị trường hàng hóa phái sinh. Theo thống kê của Sở Giao dịch Hàng hóa Việt Nam, trong năm vừa qua, giá trị giao dịch đạt trên 2.200 tỷ đồng mỗi phiên. Con số này đã nói lên sức hút của thị trường này đối với các nhà đầu tư. Nhiều nhà đầu tư từ các thị trường khác đang có xu hướng muốn chuyển sang thị trường này. Nhằm giúp nhà đầu tư khỏi lúng túng khi giao dịch, bài viết dưới đây sẽ nêu những điều cần chú ý khi giao dịch tại thị trường.

hang hoa phai sinh la gi

Hàng hóa phái sinh là gì?

Hàng hóa phái sinh thực chất là thỏa thuận giữa các bên về việc mua bán một lượng hàng hóa nhất định. Với thỏa thuận này, mức giá đã được định trước. Còn việc giao hàng sẽ được tiến hành ở một thời điểm trong tương lai. Nhiều chuyên gia trong giới đầu tư đều nhận định đây là thị trường mang đến rất nhiều tiềm năng và cơ hội cho nhà đầu tư.

Về nguồn gốc của hàng hóa phái sinh thì đây là thị trường đã ra đời từ lâu trên thế giới. Tuy nhiên, đến nửa cuối thế kỷ 20, thị trường mới trở nên phổ biến và sôi động. Nhất là những năm gần đây, thị trường đã đạt tốc độ tăng trưởng cao. Thậm chí còn vượt qua cả tốc độ tăng trưởng của thi trường chứng khoán. Các nhà đầu tư trên thế giới đều có xu hướng phân bổ nguồn vốn của mình vào thị trường phái sinh.

dac diem hang hoa phai sinh

Đặc điểm của thị trường hàng hóa phái sinh

Như đã nói ở trên thì hàng hóa phái sinh thực chất là một thỏa thuận mua và bán. Trong đó người mua và người bán sẽ thực hiện lệnh mua/bán hàng hóa với mức giá đã định sẵn. Việc giao hàng sẽ xảy ra tại một thời điểm xác địch trong tương lai.

Đa dạng danh mục đầu tư

Hàng hóa phái sinh được đánh giá là một thị trường với đa dạng danh mục đầu tư. Các sản phẩm trên thị trường được chia thành 4 nhóm hàng hóa chính. Đó là nông sản, nguyên liệu công nghiệp, kim loại và năng lượng. Mỗi nhóm hàng hóa lại có nhiều loại hàng hóa để nhà đầu tư lựa chọn sao cho phù hợp với mục đích và nhu cầu đầu tư của mình.

Nhiều đặc điểm ưu việt hơn so với thị trường chứng khoán

Khác với thị trường chứng khoán thì hàng hóa phái sinh có thời gian T+0 và giao dịch 2 chiều. Đây cũng chính là điểm nổi bật khiến nhà đầu tư bị thu hút bởi thị trường này hơn so với thị trường chứng khoán. Với đặc điểm này sẽ giúp nhà đầu tư thêm cơ hội để tìm kiếm lợi nhuận.

Hình thức giao dịch hàng hóa phái sinh không chỉ bó hẹp trong thị trường một quốc gia mà còn được mở rộng đến quy mô toàn cầu. Đây cũng là điểm nổi trội của thị trường hàng hóa phái sinh so với thị trường chứng khoán. Các giao dịch được thực hiện thông qua Sở Giao dịch Hàng hóa Việt Nam, hiện đã liên thông với các Sở Giao dịch Hàng hóa quốc tế. Điều này giúp giao dịch được thực hiện thông suốt không bị ngưng trệ.

Tính an toàn và minh bạch cao

Đặc biệt, phái sinh hàng hóa là thị trường có tính an toàn và minh bạch cao. Mọi hoạt động đều được thực hiện thông qua Sở Giao dịch Hàng hóa Việt Nam (MXV). Bộ Công thương là cơ quan cấp phép và quản lý hoạt động của Sở. Có khung pháp lý quy định cụ thể hoạt động giao dịch phái sinh hàng hóa. Ngoài ra, MXV hiện đã liên thông với các Sở Giao dịch Hàng hóa lớn trên thế giới. Vì vậy, mọi thông tin về giá cả hàng hóa cũng như biến động trên thị trường đều được cập nhật nhanh chóng và công khai. Việc thao túng thị trường là không thể xảy ra.

Ngoài ra, vốn đầu tư thấp cũng là đặc điểm nổi trội của thị trường. Nhà đầu tư khi tham gia thị trường chỉ cần bỏ ra một sốn vốn tương đương với số tiền ký quỹ cho loại hợp đồng đó là được. Theo quy định hiện nay thì tỷ lệ ký quỹ trong giao dịch hàng hóa phái sinh là rất thấp, chỉ từ 7-15%/giá trị hợp đồng.

cac loai hop dong phai sinh hang hoa

Các loại hợp đồng phái sinh hàng hóa cần biết

Khi tham gia vào thị trường hàng hóa phái sinh, nhà đầu tư sẽ tiến hành giao dịch trên thị trường qua các hợp đồng được ký kết giữa bên bán và bên mua. Hiện nay có nhiều loại hợp đồng để nhà đầu tư lựa chọn. Cũng nhờ cơ sở pháp lý từ hợp đồng mà nhà đầu tư có thể tìm kiếm lợi nhuận ở mức cao nhất. Đồng thời sẽ hạn chế rủi ro ở mức thấp nhất. Cụ thể 4 loại hợp đồng tại thị trường hàng hóa phái sinh đó là:

Hợp đồng kỳ hạn

Đây là loại hợp đồng ràng buộc trách nhiệm giữa bên bán và bên mua về một loại tài sản hàng hóa đã được định giá tại một thời điểm xác định trong tương lai. Ví dụ: Bên A ký hợp đồng mua ngô với bên B. Khối lượng ngô là 10 tấn, kỳ hạn là 3 tháng với mức giá 800 USD/tấn. Sau thời hạn 3 tháng bên B có nghĩa vụ phải giao cho bên A 10 tấn ngô với giá bán là 800 USD/tấn như đã thỏa thuận.

Hợp đồng tương lai

Là loại hợp đồng quy định việc mua bán một loại tài sản hàng hóa xác định. Giá bán đã được định sẵn vào một thời điểm xác định trong tương lai. Tuy nhiên, khác với hợp đồng có kỳ hạn, hợp đồng trong tương lai là loại hợp đồng đã được chuẩn hóa. Nghĩa là hợp đồng này đã được niêm yết và giao dịch trên thị trường tập trung. Với loại hợp đồng này nhà đầu tư cần phải ký quỹ trước khi giao dịch.

Hợp đồng có quyền chọn

Là loại hợp đồng tương tự giống như hợp đồng tương lai. Tuy nhiên điểm khác biệt đó là một bên sẽ có quyền yêu cầu thực hiện trong khi bên còn lại có nghĩa vụ phải mua hoặc bán lượng hàng hóa nhất định. Với mức giá xác định trước tại một thời điểm đã xác định trong tương lai.

Hợp đồng hoán đổi

Đây là hợp đồng có sự ràng buộc pháp lý giữa hai bên bán và mua. Trong đó, hai bên phải cam kết hoán đổi dòng tiền, tài sản, hàng hóa… của mình cho một bên còn lại trong khoảng thời gian nhất định.

Các yếu tố ảnh hưởng đến giá cả hàng hóa tại thị trường phái sinh

Cũng tương tự như các thị trường khác thì giá cả hàng hóa phái sinh cũng tuân theo quy luật cung cầu. Cung cao hơn cầu thì giá giảm và cung mà thấp hơn cầu thì giá tăng. Bên cạnh đó thì các nhà đầu cơ thế giới cũng tác động đến giá của hàng hóa tại thị trường phái sinh.

Riêng đối với nhóm hàng hóa nông sản, do đặc tính của mình nên nhóm hàng hóa này sẽ bị phụ thuộc vào các biến đổi của thời tiết. Như lũ lụt, hạn hán, tuyết rơi sẽ gây ảnh hưởng đến hoạt động sản xuất.

Giá cả hàng hóa phái sinh cũng biến động với tính chất mùa vụ thu hoạch. Nếu vào mùa dự kiến có một nguồn cung dồi dào thì mức giá sẽ giảm. Hàng hóa càng vào cuối mùa sẽ càng tăng giá cao hơn.

hang hoa phai sinh an toan

Phái sinh hàng hóa – thị trường có an toàn không?

Theo nghiên cứu của các nhà kinh tế học đều rút ra một kết luận khẳng định về thị trường này. Đó là giao dịch hàng hóa phái sinh được xem là kênh đầu tư có tính minh bạch và đảm bảo an toàn.  Các nhà đầu tư có thể hoàn toàn yên tâm khi thực hiện giao dịch trên tại các Sở Giao dịch Hàng hóa. Vì các Sở Giao dịch này đều do các cơ quan nhà nước có thẩm quyền quản lý. Vì vậy mà mọi hoạt động giao dịch diễn ra đều đảm bảo tuân thủ các quy định của nhà nước và pháp luật tại nước sở tại.

Giao dịch thông qua Sở Giao dịch Hàng hóa Việt Nam – Tăng tính an toàn và minh bạch cho thị trường

Tại Việt Nam, theo quy định của pháp luật thì tất cả những nhà đầu tư, bao gồm cả tổ chức lẫn cá nhân đều phải giao dịch hàng hóa phái sinh thông qua Sở Giao dịch Hàng hóa Việt Nam. Hiện nay Sở Giao dịch Hàng hóa có 3 chức năng chính. Thứ nhất là cung cấp các điều kiện vật chất – kỹ thuật cần thiết để giao dịch mua bán hàng hoá. Thứ hai là điều hành các hoạt động giao dịch. Cuối cùng là niêm yết các mức giá cụ thể hình thành trên thị trường giao dịch tại từng thời điểm.

Sở Giao dịch Hàng hóa còn được biết đến là kênh kết nối những người có nhu cầu mua bán trao đổi hàng hóa với nhau. Từ người nông dân, người tiêu dùng cho đến đơn vị chế biến và đơn vị xuất nhập khẩu.

Một đặc điểm nổi bật nữa đó là Sở Giao dịch sẽ bảo hiểm về giá cho người mua và người bán. Theo đó, giá cả hàng hóa sẽ tương đương với chất lượng của sản phẩm. Điều này có lợi cho cả người bán và người mua. Người bán sẽ yên tâm mình bán được sản phẩm với mức giá tốt nhất đảm bảo lợi nhuận. Người mua cũng yên tâm vì giá cả bình ổn không bị tăng cao theo biến động thị trường.

Như vậy có thể rút ra kết luận hàng hóa phái sinh là kênh giao dịch chính thống. Những người tham gia thị trường thường có chuyên môn, trình độ nên đảm bảo được tính an toàn và hiệu quả cao.

loi ich khi giao dich phai sinh hang hoa

Lợi ích khi giao dịch phái sinh hàng hóa

Giao dịch hàng hóa phái sinh có khả năng đảm bảo quyền lợi cho cả 3 bên: người bán, người mua và nhà nước.

Đối với người bán:

  • Nếu thị trường biến động giá cả đi xuống thì người bán vẫn giữ được mức lợi nhuận đã định trước không lo sợ bị lỗ.
  • Giao dịch hàng hóa phái sinh sẽ giúp cho người nông dân chủ động quy định được giá bán sản phẩm. Xác định được mức lợi nhuận trong tương lai. Nên họ sẽ chủ động trong sản xuất để đem lại năng suất cao hơn.
  • Đối với những người bán có tầm nhìn tốt thì giao dịch hàng hóa phái sinh sẽ giúp mang đến cho họ số lợi nhuận khổng lồ từ việc bán sản phẩm.

Đối với người mua:

  • Giao dịch hàng hóa phái sinh sẽ giúp cho người mua là các doanh nghiệp có thể cân bằng được trạng thái khi mua một số lượng lớn hàng hóa, tương ứng với lệnh bán tương ứng.
  • Giao dịch hàng hóa phái sinh sẽ giúp người mua kiếm lợi nhuận từ sự chênh lệch giá cả hàng hóa.
  • Người mua còn được bảo hộ khi mua bán trao đổi hàng hóa mà không lo rủi ro từ biến động giá cả của thị trường.

Đối với nhà nước:

  • Ở Việt Nam, giao dịch hàng hóa phái sinh giúp thúc đẩy sự phát triển của thị trường trao đổi hàng hóa, thúc đẩy sự phát triển của ngành sản xuất đặc biệt là nông sản. Trong những năm qua, nhờ việc đưa các sản phẩm nông sản của Việt Nam lên giao dịch trên sàn hàng hóa phái sinh đã giúp cho người nông dân yên tâm sản xuất.

Trên đây là tổng hợp về những điều nhà đầu tư cần biết cũng như cần lưu ý trước khi tham gia giao dịch tại thị trường hàng hóa phái sinh. Nếu có bất kỳ thắc mắc gì về thị trường, nhà đầu tư có thể liên hệ với chúng tôi.

Công ty Cổ phần Giao dịch Hàng hóa Mario – Thành viên kinh doanh trực thuộc Sở Giao dịch Hàng hóa Việt Nam.
Địa chỉ liên hệ: BT8 Vimeco II, phường Trung Hòa, quận Cầu Giấy, Hà Nội.
Điện thoại: 024.6027.8339.
Email: support@mariocommodity.vn.
Công ty Cổ phần Giao dịch Hàng hóa Mario chúc nhà đầu tư thành công !

Leave a Comment

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

Gọi ngay
error: Content is protected !!